muzeum
Centro Storico Fiat -pielgrzymka
do świątyni marki z Turynu.
do świątyni marki z Turynu.
Bez mała każdy przybywający do Turynu doskonale zdaje sobie sprawę z tego, jak ogromną rolę odegrało to przemysłowe miasto w dziejach włoskiej motoryzacji. pod tym względem stolica Piemontu ma naprawdę sporo do zaoferowania.
Zapewne większość przybyłych zacznie swoją wizytę od odwiedzenia legendarnej fabryki Fiata Lingotto, niezwykłej urody kompleksu budynków tworzących niegdyś największą fabrykę samochodów na świecie. Dziś ta wspaniała świątynia przemysłu ze swoim torem testowym na dachu pełni funkcję centrum handlowego, konferencyjnego i kulturalnego. Klasycznych Fiatów musimy poszukać bliżej centrum miasta, w budynku w stylu art noveau zbudowanym w 1907 r., który był drugą, po warsztatach przy Corso Dante, siedzibą Fiata.
Jeszcze niedawno trudno było trafić na otwarte drzwi Centro Storico Fiat, jednak od jakiegoś już czasu obiekt ten funkcjonuje jako regularne muzeum, organizacyjnie związane z turyńskim Museo Nazionale dell’Automobile. Ekspozycję otwierają najstarszy zachowany ciągnik rolniczy Fiat 702 oraz ciężarówka Fiat 18BL z okresu I wojny światowej, a w holu wejściowym natrafiamy na model 3 1/2 HP z 1899 r., jeden z dwóch zachowanych na świecie. Tuż za rogiem czai się iście diabelska maszyna w postaci rekordowego Eldridge’a Mefistofelesa z 1923 r., który pluł ogniem i łomotał potężnym lotniczym silnikiem Fiat SB4 o pojemności 21,7 l.
Znacznie bardziej elegancki jest roadster Fiat 525 SS z 1929 r., utrzymany w brytyjskim stylu. Opływowa linia to natomiast cecha wiśniowego Fiata V8 z 1952 r., z nadwoziem z poliestru, projektu Luigiego Rapiego. Pod jedną ze ścian zamontowano fragment dawnej linii produkcyjnej, na której podwieszono surowe nadwozia Fiata 1100, 1400 oraz 124. Tuż obok zaparkował Fiat 1500, który był montowany również w międzywojennej Polsce, a także jedyny w swoim rodzaju prototyp Fiata 700 z 1938 r., popularnego samochodu z nadwoziem z aluminium. Produkcji tego modelu nie uruchomiono ze względu na wybuch wojny.
Czasy powojenne to oczywiście Fiat 600, obok którego można podziwiać drewniane „kopyto”, służące do wykonania paneli nadwozia prototypowych samochodów. Piękną linią nadwozia zachwycają także roadstery: Fiat 1500 Spider, 1100 TV Spider, 508 Balilla oraz posągowy Fiat Dino Coupé. Pewną konsternację może natomiast wzbudzić jedyny w swoim rodzaju Fiat Multipla Spider, zbudowany przez Pininfarinę jako hołd dla modelu Spiaggina z lat 50. Otwarte nadwozie zostało wykończone drewnem i skórą, pod maskę natomiast trafił 150-konny silnik Alfa Romeo Quadrifoglio, co pozwoliło zadowolić legendarnego L’Avvocato, korzystającego z uroków tego auta.
Na piętrze dawnej fabryki możemy obecnie podziwiać ogromną kolekcję silników lotniczych stworzonych przez Fiata, począwszy od 2-cylindrowego boksera, aż po potężne jednostki rzędowe i gwiaździste. Oprócz makiet samolotów (i jedynego śmigłowca) produkowanych przez firmę Fiat jest tu także oryginalny myśliwiec odrzutowy G91, zaprojektowany przez Giuseppego Gabriellego dla NATO. W galerii historycznych plakatów reklamowych znajdują się również te opiewające zalety Polskich Fiatów.
